Қазақстанда халыққа берілетін несиелердің ішінде ипотека ең жылдам өсіп келеді. 2026 жылғы 1 қазандағы жағдай бойынша бір жылда банктердің ипотекалық қарыз портфелі 17,2%-ға, яғни 1,2 трлн теңгеге ұлғайып, 7,8 трлн теңгеге жетті. Ұлттық банктің бұл деректерін Ranking.kz талдау порталы келтірді.
Қазір бөлшек несиелердің 30%-ға жуығы ипотекаға тиесілі, ал бір жыл бұрын бұл үлес 27,9% болған. Банктердің жалпы несие портфеліндегі ипотеканың үлесі 16,1%-дан 16,9%-ға өсті. Тұтынушылық несиелер әлі де ең ірі сегмент болып қалып отыр — 17,7 трлн теңге, бірақ олар баяуырақ өсуде: бір жылда 9,4%-ға артты. Олардың банк портфеліндегі үлесі 39%-дан 38,2%-ға төмендеді. Халыққа берілген өзге қарыздар 3,2%-ға қысқарып, 1,1 трлн теңге болды.
| Халыққа берілген несие түрі | 2026 жылғы 1 қазандағы көлемі | Бір жылдағы өзгеріс |
|---|---|---|
| Ипотека | 7,8 трлн теңге | +17,2% |
| Тұтынушылық несиелер | 17,7 трлн теңге | +9,4% |
| Өзге несиелер | 1,1 трлн теңге | −3,2% |
| Халыққа берілген барлық несие | 26,7 трлн теңге | +11% |
Биылдан бастап Ұлттық банк кеңірек санатты — халыққа жылжымайтын мүлік салуға, жөндеуге және сатып алуға берілген несиелерді де бөлек жариялай бастады, оған ипотека да кіреді. 1 қазанда мұндай қарыздардың көлемі 8,3 трлн теңге болды: бұл қазақстандықтарға берілген барлық несиенің 31,1%-ы және банктердің жалпы несие портфелінің 17,9%-ы. Бұдан көп қаражат тек автонесиеден басқа тұтынушылық мақсаттарға берілген — 13,4 трлн теңге, немесе бөлшек портфельдің 50,2%-ы. Бұл санатты өткен жылмен салыстыру әзірге мүмкін емес, өйткені бұрын ол бөлек есептелмеген.
Тұрғын үй несиелері ең тиянақты өтеледі. Жылжымайтын мүлікке берілген қарыздар бойынша 90 күннен асқан мерзімі өткен берешек 33,4 млрд теңге, яғни портфельдің небәрі 0,4%-ы. Автонесиелер бойынша мұндай берешек — 3,1%, негізгі құралдарды сатып алуға берілген қарыздар бойынша — 5,5%, өзге тұтынушылық несиелер бойынша — 6,7%, ал өзге қарыздар бойынша — 12,7%. Халыққа берілген барлық несие бойынша орташа көрсеткіш 4,2%-ға жетті, бұл тұрғын үй несиелеріне қарағанда 10 еседен де көп.
Қарыз алушылар үшін бұл банктердің несие түрлерінің ішінде ең жылдам дәл тұрғын үй кепілімен берілетін қарыздарды көбейтіп отырғанын білдіреді, себебі мұнда қайтарылмау қаупі ең төмен. Кепілсіз тұтынушылық несиелерде жағдай басқаша: мұндай қарыздың әр 100 теңгесінің 7 теңгеге жуығы үш айдан астам өтелмей тұр.
Жалпы Қазақстан банктерінің несие портфелі бір жылда 11,6%-ға, немесе 4,8 трлн теңгеге өсіп, 46,4 трлн теңгеге жетті. Халыққа берілген қарыздар 26,7 трлн теңге (11%-ға өскен), бизнеске — 19,8 трлн теңге (12,5%-ға өскен) болды. Банктердің барлық несиесінің 57,4%-ы бөлшек несиеге тиесілі және олардың барлығына жуығы теңгемен берілген. Осы аптада Ұлттық банк қарызға сегіз жылдық табыс лимитін енгізуден бас тартты.



