Нидерланд компаниялары Қазақстандағы ірі алтын, цемент және дәрі-дәрмек өндірушілеріне, сондай-ақ елдің жетекші құрылыс компанияларының біріне иелік етеді. Бұл туралы «Радиоточканың» Әсел Жанабаева ашық дереккөздер негізінде әзірлеген «Голланд компаниялары Қазақстанда неге иелік етеді» материалының үшінші бөлімінде айтылады. Алдыңғы бөлімдерде автор өндіру саласы мен байланыс туралы жазған.
Асыл металдарды өндіріп, өңдейтін «Алтыналмас» АК-ның жалғыз акционері — амстердамдық AQUILA GOLD B.V. Компанияға Жамбыл облысындағы Ақбақай тау-кен металлургия комбинаты, Қарағанды облысындағы «Пустынное» кен орны, «Брендт» ЖШС және «Одақ» АҚ тиесілі. Үлестес тұлғалардың қатарында Sumeru Gold B.V. құрамына кіретін «СУМЕРУ» ЖШС бар, материалда оның иесі ретінде Т. А. Құлыбаев аталған. «Ақбақай» жобасына 100 млн доллардан астам қаражат салынған: 2011 жылғы қайта жаңартудан кейін фабриканың қуаты жылына 200 мың тоннадан 1 млн тонна кенге дейін өскен. Жылына 2 млн тонна кен өңдейтін «Пустынное» кеніші 2014 жылғы 25 желтоқсанда іске қосылды. Автордың жазуынша, оған 130 млн доллар салынған, оның ішінде 90 млн доллары — Halyk Bank-тен, 62,5 млн доллары — автордың дерегінше Тимур Құлыбаевқа тиесілі «Кипрос» ЖШС-дан. 2014 жылы Altynalmas Gold ресейлік «Полиметаллға» 318,5 млн долларға және «Полиметаллдың» 300 млн долларлық акцияларына сатылған. «Алтыналмастың» өзі тәуелсіздік алғаннан кейін Президент жарлығымен құрылған «Қазалмасалтын» консорциумынан бастау алып, 1997 жылғы ақпанда жекешелендірілген.
«НГСК ҚазСтройСервис» құрылыс компаниясының жалғыз акционері — амстердамдық KAZSTROYSERVICE GLOBAL B.V. National Business-тің 2008 жылғы рейтингі бойынша компания Қазақстанның ең ірі құрылысшылары арасында екінші орында болған. Ол құбырлар, терминалдар, газ өңдеу және мұнай-химия нысандарын, жолдар мен темір жолдар салады. Материалда аталған тапсырыс берушілердің арасында Agip KCO, KPO B.V., «ҚазТрансОйл», «ҚазТрансГаз», «Интергаз Орталық Азия», «ҚазМұнайГаз» БӨ және «Қазақстан — Қытай» газ құбыры бар. Автордың дерегінше, KazStroyService Infrastructure B.V. мен Алматы әуежайына иелік ететін Venus Airport Investments B.V. — сингапурлық Steppe Capital-дың еншілес компаниялары.
1998 жылдан бері Қарағанды цемент зауытына иелік ететін Central Asia Cement АҚ-ның жалғыз акционері — STEPPE CEMENT HOLDINGS B.V.; зауыттың иелері ретінде малайзиялық кәсіпкерлер аталған. Зауыт 1953 жылдан бері жұмыс істейді және жылына 800 мың тоннаға дейін цемент шығарады. Материалда Қарағанды облысының монополияға қарсы ведомствосы 2013 жылғы сәуір–мамырда бағаға қатысты бәсекеге қарсы келісілген әрекеттерді анықтағаны еске салынады. 2015 жылғы сәуірде іс Теміртаудың мамандандырылған әкімшілік сотына берілді. Сот монополистік қызметтен түскен табыстың 10%-ы мөлшерінде — 23,5 млн теңге айыппұл салып, 7,2 млн теңге монополиялық табысты тәркіледі.
Шымкенттегі «Химфарм» АҚ акцияларының 98,09%-ы нидерландтық Делфт қаласындағы Central Asia Pharma Holding B.V.-ге тиесілі. Материалдағы деректерге қарағанда, Қазақстанда шығарылатын дәрілердің жартысынан астамы осы зауыттың үлесінде. Зауытты 1882 жылы саудагерлер Иванов пен Савинков негізін қалаған, 1993 жылы ол «Химфарм» АҚ болды, ал 2011 жылы Santo брендімен бірге поляк Polpharma тобына кірді. «Химфарм» өнімінің басым бөлігін «Самұрық-Қазына-Фармация» ЖШС арқылы, оның ішінде әлеуметтік маңызы бар аурулар бойынша кепілдік берілген тегін медициналық көмек үшін сатады.
«Радиоточка» материалдары бойынша.
