АҚШ-тың Азық-түлік және дәрі-дәрмек басқармасы (FDA) 9 қарашада GLP-1 тобындағы барлық препарат өндірушілерін нұсқаулыққа NAION қаупі туралы ескерту қосуға міндеттеді. Бұл топқа Оземпик, Вегови, Ребелсас, Мунджаро, Зепбаунд, Саксенда және Трулисити кіреді. NAION — көру жүйкесінің сирек кездесетін зақымдануы: қан айналымы бұзылғандықтан адамның бір көзі кенеттен, ауыртпай көрмей қалады, кейде көру қабілеті біржола қалпына келмейді.
Қауіп әлі де төмен. FDA 134 мыңнан астам адам қатысқан 126 клиникалық сынақтың деректерін біріктірді. GLP-1 препараттарын қабылдағандар арасында NAION жылына 100 мың адамның шамамен 6,4-інде, ал басқаларда 3,8-інде кездескен. Екінші типті қант диабеті бар американдық науқастардың дерекқорында бұл қауіп диабетке қарсы басқа таблеткаларды — ДПП-4 тежегіштерін ішкендерге қарағанда 43%-ға жоғары болды. Ал тағы бір дәрі тобымен — SGLT-2 тежегіштерімен салыстырғанда елеулі айырмашылық табылмады. 50 жастан асқан адамдар арасында NAION жыл сайын 100 мың адамның 2–10-ында пайда болады. Жануарларға жасалған тәжірибелерде дәрімен байланысын түсіндіретін механизм табылмағандықтан, FDA «ықтимал» қауіп туралы айтып отыр.
Агенттік емді тоқтатуға шақырмайды. Бір көздің көруі кенеттен нашарласа, бұлыңғыр не қараңғы аймақтар пайда болса, түстер солғын тартса, науқастарға дереу дәрігерге қаралу ұсынылады. Мұны көбіне ұйқыдан оянғанда байқайды. Дәрігерлерге мұндай науқастарды шұғыл түрде офтальмологқа жіберу тапсырылады. NAION расталса, емнің пайдасы қауіптен анық басым болмаған жағдайда препаратты тоқтатуды қарастыру керек. Темекі шегетіндерде, сондай-ақ қант диабеті, жоғары қан қысымы, ұйқыдағы апноэ, анемия және бүйрек аурулары бар адамдарда NAION ықтималдығы жоғары. Бір көзінде NAION болған адамның екінші көзіне де қауіп төнеді.
Қазақстанда Оземпик 2020 жылдан бері ресми түрде тек рецепт бойынша сатылады. Денсаулық сақтау министрлігі бұған дейін GLP-1 препараттары салмақ тастау үшін мақұлданбағанын және оларды тек дәрігер тағайындай алатынын ескерткен.
Еуропада NAION семаглутид препараттарының нұсқаулығына 2025 жылы енгізілген: Еуропалық дәрілік заттар агенттігі оны 10 мың адамның біреуінен жиі кездеспейтін өте сирек жанама әсер деп санайды. Енді мұндай ескерту АҚШ-тағы осы топтың барлық препаратында, оның ішінде 2026 жылы мақұлданған Foundayo таблеткасында да пайда болады. Хабарламаның толық мәтіні FDA сайтында жарияланған.
Кез келген дәріні қабылдамас бұрын дәрігермен кеңесіңіз.
