Ақтауда туған Нұрлан Қожахметов өз сөзінше Америкадағы алғашқы қазақ жүк көлігі жүргізушісі атанған. Ол «Радиоточкаға» АҚШ трассаларындағы жұмысы, Нью-Йорктегі өмірі және тілді тез үйрену жолы туралы айтып берді. Онымен Ботагөз Сейдахметова сұхбаттасты.
Нұрлан 2008 жылы ҚазХҚжӘТУ-ды бітірген, мамандығы – ағылшын тілінің аудармашысы. Ол АҚШ-қа алғаш рет 2007 жылы Work and Travel бағдарламасымен барған. Орландода тұрып, кейін Нью-Йоркте бес күн болған соң, сонда қалуды ұйғарған.
Қазір ол Нью-Йоркте тұрады, бірақ уақытының көбін жолда өткізеді. Жүк көлігі өзінікі, тапсырыстарды диспетчерлік қызмет арқылы алады, тиімдісін таңдап, кестесін өзі құрады. Коммерциялық жүргізуші куәлігін (Commercial Drive License) алу үшін емтихан тапсыру керек, оған шамамен екі ай кеткен. Пара беру туралы ойламағанын да айтты.
Ол Америка жолдарын жақсы деп санайды, трассада қылмыс сирек кездеседі. Оның айтуынша, тонау негізінен қылмысы көп Бронкс ауданындағы тұрақтарда болған, бірақ жүргізушілердің өзіне шабуыл жасалмаған. Кабинадағы ұйықтайтын орын екі адамға арналған, ал жүк көліктеріне арналған тұрақтарда (truckstop) душ, дүкендер мен мейрамханалар бар. Заң бойынша жүргізуші рөлде 11 сағаттан артық отыра алмайды, одан кейін кемінде 10 сағат демалуы тиіс. Ереженің сақталуын арнайы бағдарлама мен GPS бақылайды.
Оның байқауынша, ТМД-дан келген жүргізушілер арасында қазақтар аз. Қырғызстан, Өзбекстан және Тәжікстаннан келгендер шыдамдырақ, ал қазақтардың көбі біраз уақыттан кейін елге қайтып кетеді.
Нұрлан Нью-Йоркте пәтер жалдап тұрады, бірақ ипотекамен үй сатып алмақ. Жақында қызы бір жасқа толды, үйде онымен негізінен қазақша сөйлеседі. Әйелі баламен үйде отыр, қызын екі жасында балабақшаға бермек. Музыкамен әзірге әуесқойлық деңгейде айналысады, ал басты мақсаты – жеке көлік компаниясын ашу.
Оның пікірінше, АҚШ туралы қалыптасқан көп түсінік шындыққа сай келмейді. «Мен ақымақ американдықтарды мүлде білмеймін», – дейді Нұрлан. Оның айтуынша, Нью-Йоркте толық адамдар аз, ал шағын штаттарда бұл мәселе бар. Өзі көмірсуы аз диета ұстанады, жолда да дұрыс тамақтануға тырысады.
Екі елді салыстыра келе, Нұрлан Америкада қызмет көрсету мен тәртіп жақсырақ екенін айтады. Оның сөзінше, Астанада адамдар Алматыға қарағанда ашулырақ, ал Қазақстанда арақашықтық сақталмайтын кезектер мен ілтипатсыздық бірден көзге түседі. АҚШ-та оған тез үйреніп, жылы қарай бастаған.
Тілді үйренудің ең жақсы жолы, оның ойынша, тілдік ортаға түсу: «адамды қыспаққа алса, ол бәрін үйрене алады». Әңгіме соңында Ботагөз Сейдахметова Нұрланның балаларына қазақ тілі мен тамырын сақтап, американдықтардан еркін ойлауды үйренуге тілек білдірді.
«Радиоточка» материалдары бойынша.
