«3 желания», «Шедевр», «Златые горы» және «Золотой стандарт» брендтері Eurasian Foods Corporation (EFC) холдингіне тиесілі, ал оны швейцариялық Ursem Holding AG бақылайды. Холдингке алматылық EFC мен қарағандылық «Eurasian Foods» кіреді. «Радиоточка» журналисі Қорлан Қалиеваның анықтауынша, бұл брендтер иелерінің тарихы 1990 жылдардағы жекешелендіруден басталады.
Алматы маргарин зауыты 1962 жылғы маусымда мемлекеттік кәсіпорын ретінде ашылып, Қазақстанды, Өзбекстанды, Түрікменстанды, Тәжікстанды және Қырғызстанды маргаринмен қамтамасыз еткен. 1994 жылы жекешелендіру кезінде ол ашық үлгідегі акционерлік қоғамға айналып, акцияның 90%-ы мемлекетте қалған. 1996 жылы мемлекеттік пакетті Цуг қаласындағы швейцариялық Nakosta AG фирмасы сатып алған, қосымша эмиссиядан кейін жай акциялардың 100%-ы соған өткен. 1997 жылы Nakosta AG Қарағанды маргарин зауытының, яғни қазіргі «Eurasian Foods» АҚ-ның 90% мемлекеттік пакетін де сатып алған.
Материалға сәйкес, 1995–1996 жылдары сол Nakosta AG 13 инвестициялық жекешелендіру қорынан «Сарыарқаполиметалл» АҚ (қазіргі Жәйрем ТКБК) жай акцияларының 51%-ын алған. 1996 жылғы қыркүйекте компания 39% мемлекеттік пакетті сатып алып, 1999 жылы жарғылық капитал өзгергеннен кейін оның үлесі 95,1%-ға жеткен. 2000 жылы Nakosta маргарин зауыттарын Ursem Holding AG-ге, ал комбинатты Olberg Holding AG-ге берген; екі компания да Цугте тіркелген. 2004 жылғы қыркүйекте Жәйрем ТКБК ENRC Еуразиялық өнеркәсіптік қауымдастығына кірген, ал EFC-ті, автордың деректері бойынша, әлі күнге дейін Ursem Holding AG бақылайды.
Nakosta AG-ді Абдул Куркаев басқарған. Автордың мәліметінше, ол Қазтұтынуодағы жүйесінде жұмыс істеген көрінеді. Қазтұтынуодағын 1985 жылдан бастап Өмірзақ Сәрсенов басқарған. Ол Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің XI және XII шақырылымдарының депутаты, 1989–1991 жылдары КСРО халық депутаты болған. 2006 жылдан бері EFC директорлар кеңесінің төрағасы, 2008 жылдан бері премьер-министрдің кеңесшісі. Биыл оған 72 жас толды.
Абдул Куркаевтің өзі туралы мәлімет аз. Ресей БАҚ-ы Қазақстаннан шыққан 1965 жылы туған шешен кәсіпкері Абдул Куркаев туралы жазған: ол «Салолин» май зауыты директорлар кеңесінің төрағасы және швейцариялық «ПроМет Акциенгезельшафт» өкілі болған. Олардың нұсқасынша, 1990 жылдардың басында ол металл мен ферроқорытпа экспортымен айналысып, Донецк кәсіпорындарымен жұмыс істеген, Украина премьері Лазаренкомен дос болған, кейін Лебедин ТКБК үшін күреске қатысқан.
Қарағанды маргарин зауытының директорлар кеңесінде Супьян Куркаев, Алматы зауытының кеңесінде Апти Сұлтанұлы Куркаев болған. Апти Куркаев «Май» АҚ-ның (Шығыс Қазақстан облысындағы №1 май зауыты) екі швейцариялық акционерінің – 75% үлесі бар T&S ASE AG мен 23,7% үлесі бар Obersee Holding AG-нің мүддесін білдіреді.
EFC-тің Бішкекте, Омбыда және Мәскеуде өкілдіктері бар. Холдингке қырғызстандық «Шедевр» ЖШҚ сауда компаниясының 100%-ы және оның еншілес «ЕФ Шедевр» ЖШҚ-ның 19%-ы тиесілі. Қалған 81%-ы ресми ақпарат бойынша Қырғызстан резидентіне – аты аталмаған «Шедевр» ЖШҚ директорына тиесілі. Автор Қара-Балта қалалық кеңесінің депутаты Азамат Ажыматовтың өмірбаянында «Шедевр» директоры деп көрсетілгенін атап өтті. Сондай-ақ автордың дерегінше, EFC «Евразиан Фудс» АҚ-мен (2006 жылдан), Mafuta GmbH-пен (2007 жылдан) және «Саят Жолшы және серіктестері» адвокаттық кеңсесімен (2008 жылдан) үлестес болуы мүмкін.
«Радиоточка» материалдары бойынша.
