Мазмұнға өту
2026 жылғы 22 қараша, жексенбі

Тұрмыстық зорлық-зомбылық: ІІМ алты өңірде GPS-қорғауды сынауда

Қауіп төндіретін адам зардап шегушіге 20 метрден жақын келсе, жүйе полицияның жедел басқару орталығына өзі дабыл жібереді.

Сотрудник службы пробации проверяет электронный браслет осуждённого в Мангистауской области

Қазақстанның алты өңірінде «Электрондық қорғау аймағы» сынақтан өтіп жатыр. Бұл жүйе агрессор мен тұрмыстық зорлық-зомбылықтан зардап шеккен адамның қай жерде екенін бір мезгілде бақылап, олар қауіпті жақындаса, полицияға өзі хабар береді. Бұл туралы ішкі істер министрі Ержан Сәденов депутат Айжан Аймағанованың сауалына берген жауабында айтты, деп жазады 365info.

Пилоттық жоба Шымкентте, Ақмола, Алматы, Маңғыстау, Түркістан облыстарында және Жетісу облысында жүргізіліп жатыр. ІІМ механизмді «КаР-Тел» ЖШС-мен бірге сынап көруде. «Апробация аясында 20 метрге дейінгі қауіпсіз қашықтықтың бұзылуын анықтаудың, мониторинг платформасында дабыл хабарламаларын автоматты түрде қалыптастырудың және оларды ден қою шараларын қабылдау үшін ішкі істер органдарының ЖБО-сына жедел жіберудің техникалық мүмкіндігі пысықталуда», — делінген министрдің жауабында.

Дабыл түскенде полиция оны тіркеп, жедел басқару орталығына жіберуі, ең жақын жасақты жөнелтуі, зардап шегушінің қауіпсіздігін қамтамасыз етуі және қабылданған шараларды цифрлық түрде тіркеуі тиіс. Сонымен қатар ІІМ зардап шеккендердің телефонына арналған арнайы қосымшаны пысықтап жатыр: олардың келісімін алу және дербес деректері мен геолокациясын қорғау мәселелері бөлек қарастырылуда.

Бұған қажетті техникалық негіз бар. Министрдің айтуынша, қазір елде GPS және GSM модульдері бар 2851 электрондық бақылау құралы қолданылады. «Мониторинг платформасындағы координаттар екі минуттан аспайтын аралықпен жаңартылып отырады», — деді Сәденов. Білезіктер рұқсат етілген аймақтан шығуды, құрылғыны шешуге әрекет жасауды, оның зақымдалуын, батареяның отыруын және байланыстың үзілуін тіркейді.

Бұл зардап шеккендер үшін нені білдіреді. Әзірге сот білезікті жеке шара ретінде тағайындай алмайды: Жоғарғы сот ІІМ-ге Қылмыстық-процестік кодекс пен ӘҚБтК-де мұндай шектеу қарастырылмағанын түсіндірді. Бірақ «Құқық бұзушылық профилактикасы туралы» заң білезікті профилактикалық есепте тұрған адамдарға, соның ішінде қорғау нұсқамасы шығарылған немесе мінез-құлқына ерекше талаптар белгіленген адамдарға қолдануға мүмкіндік береді. Білезік дербес шараға айналуы үшін заңдарға өзгеріс енгізу қажет. Пилот қорытындысы бойынша ІІМ полицияның қаншалықты жылдам әрекет ететінін, қанша бұзушылық анықталғанын және қайталама зорлық-зомбылық болған-болмағанын бағалайды.

«Электрондық қорғау аймағын» құруды қазан айында Құрылтай депутаты Айжан Аймағанова ұсынған еді. Тұрмыстық зорлық-зомбылықтан зардап шеккендер қайда жүгінуі керек екені және 2024 жылғы заң нені өзгерткені туралы airpress.kz бөлек жазған.

БөлісуTelegramWhatsAppVKFacebookX

Сондай-ақ оқыңыз