Қазан айында қазақстандықтар алдағы 12 айда бағалар орта есеппен 9,8%-ға өседі деп күткен. Қыркүйекте бұл көрсеткіш 11,8%, бір жыл бұрын 13,6% болған. Инфляциялық күтулер, яғни адамдардың баға өсімі туралы өз болжамы, 2022 жылғы ақпаннан бері мұндай деңгейге түспеген. Бұл — Ұлттық банктің ай сайынғы сауалнамасының деректері. Бес жылға арналған күтулер де 12,7%-дан 11,8%-ға дейін азайды, бұл мұндай бақылау басталғаннан бергі ең төмен көрсеткіш. Сонымен бірге сауалнамаға қатысқандардың 59,3%-ы тауарлар мен қызметтер қаншаға қымбаттайтынын айта алмаған.
Адамдардың соңғы 12 айдағы баға өсімі туралы бағалауы одан да айқын төмендеді: 9%, ал қыркүйекте бұл 9,7%, бір жыл бұрын 12,8% болған. Бұл 2016 жылы бақылау басталғаннан бергі ең төменгі деңгей, бұған дейінгі ең төмен көрсеткіш — 10,7% — 2019 жылғы мамырда тіркелген. Адамдар баға өсімін ресми деректен сәл төмен бағалады: Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, қазан айында Қазақстандағы жылдық инфляция 9,2%-ға дейін баяулап, бір айда бағалар 0,5%-ға өскен.
Адамдар алдағы қымбатшылықтың басты себебі ретінде бұрынғыдай азық-түлікті атайды — сауалнамаға қатысқандардың 81,9%-ы осылай жауап берген. Жартысы (50,3%) бензин мен дизель отыны қымбаттайды деп күтеді, 41,2%-ы коммуналдық қызметтердің қымбаттауын күтеді. Теңге бағамы азырақ алаңдатады: оны 21,1% атады, ал бір жыл бұрын бұл көрсеткіш 33,6% еді. ҚҚС-тың көтерілуін 13,4% атап өтті, ал наурызда мұндай жауап бергендер 38,5% болған. Адамдардың сезінуінше, қазір коммуналдық қызметтер (жауаптардың 58,9%-ы), ет пен құс еті (58,4%) және дәрі-дәрмек (57,6%) бәрінен жылдам қымбаттап жатыр. Дәрі-дәрмек бойынша бұл 2018 жылдан бергі ең жоғары көрсеткіш.
Адамдар өз қаржы жағдайын әртүрлі бағалайды: 31,3%-ы соңғы бір жылда отбасының жағдайы нашарлағанын, 14,8%-ы жақсарғанын айтқан. Үй шаруашылықтарының 28,8%-ында жинақ бар — бұл 2024 жылғы желтоқсаннан бергі ең жоғары үлес.
Сауалнаманы Ұлттық банктің тапсырысымен FusionLab компаниясы ай сайын жүргізеді: ол барлық өңірде 18 жастан асқан 1 500 адамнан сауал алады. Инфляциялық күтулер — реттеуші базалық мөлшерлеме туралы шешім қабылдағанда назар аударатын көрсеткіштердің бірі. 23 қазанда Ұлттық банк мөлшерлемені 15,75%-ға дейін төмендетіп, сол кезде халықтың күтулері азайып жатқанын атап өткен. Келесі шешім 4 желтоқсанда жарияланады.
