Қазақстанда шамамен 350 мың тұрмыстық газ баллоны 40–50 жылдан бері қолданылып келеді, оларды шұғыл ауыстыру қажет. Бұл туралы Премьер-министр Олжас Бектенов 10 қарашада Үкімет отырысында мәлімдеді. Ол Энергетика министрлігіне басқа мемлекеттік органдармен бірлесіп, барлық өңірде баллондарды ауыстырудың, алып қоюдың және олардың айналымын бақылаудың нақты тетігін әзірлеуге бір ай мерзім берді. Бұл жұмысты жергілікті жерлерде әкімдіктер қадағалайды.
Премьердің айтуынша, өткен жылыту маусымында елде газ баллоны жеті рет жарылған, оның басты себебі – баллонды қауіпсіз пайдалану талаптарының бұзылуы. Ескі баллондарды алып қою және кәдеге жарату тәртібі әлі күнге дейін реттелмеген. «Енді баллондарды жеке үйлерде де, тамақтану орындарында да ауыстыру жұмысын жолға қою керек», – деді Бектенов.
Жаңа баллондар елде шығарыла бастады. Төтенше жағдайлар министрі Мұрат Мұханов Көкшетауда болат газ баллондарын шығаратын зауыт жұмыс істеп тұрғанын, онда алғашқы 500 дана шыққанын хабарлады. Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі Атырау мен Алматыда композит баллондар шығару мәселесін пысықтап жатыр.
Мұхановтың айтуынша, Энергетика министрлігі баллондарды таңбалау және есепке алу жүйесін әзірлеп жатыр: ол арқылы баллонның қайда сатылғаны, қайда қолданылып жүргені және қандай күйде екені көрінеді. Министр жеке үйлерде, кафелер мен асханаларда баллондардың қалай пайдаланылатынын қатаң қадағалауды ұсынды. «Бұл тәуекелдерді азайту үшін әкімдіктер жанындағы газ-техникалық инспекциялардың бақылауын күшейту қажет», – деді ол.
Сол отырыста Бектенов әкімдіктерге, полиция мен ТЖМ-ге ауылдан қалаға жұмыс іздеп келгендер жиі тұратын арзан жалдамалы тұрғын үйді ерекше бақылауға алып, онда тұрақты түрде рейд жүргізуді тапсырды. «Мысалы, тек елордада осындай 860 нысан есепте тұр. Өткен қыста оларда 30-ға жуық өрт болған», – деді Премьер-министр. Демалыс және мереке күндері құтқарушылар әкімдік пен полиция қызметкерлерімен бірге тұрғын үй аумақтарындағы үйлерді аралап шығады.
Отырыстың жазбасын Премьер-министрдің ресми YouTube арнасы жариялады:
Ескі баллондар мәселесі Үкіметте алғаш рет көтеріліп отырған жоқ. 2025 жылғы қазанда Бектенов Энергетика министрлігіне газ баллондарының айналымын бақылау тетігін әзірлеуді тапсырған еді, сол кезде де 350 мың қауіпті баллон туралы айтқан. Сонымен қатар министрліктерге Қазақстанда тұрмыстық баллон шығару мәселесін 2025 жылдың соңына дейін шешу міндеті жүктелген. Соңғы жылдардағы ең ауыр оқиғалардың бірі – 2026 жылғы ақпанда Щучинскідегі кафеде газ баллонының жарылуы, сол кезде 12 адам қаза тапты.
