Астанадағы Ұлттық ғылыми онкологиялық орталықта (ҰҒОО) бір жарым жыл ішінде сүт безі обыры бар 120-дан астам әйелге кеудені бір мезгілде қалпына келтіру операциясы жасалды. Ісікті алып тастаған бойда кеуде пішіні имплантпен қалпына келтіріледі, ал имплантты бекіту үшін отандық биоматериал қолданылады. Бұл туралы 19 қарашада Денсаулық сақтау министрлігі хабарлады.
Сөз жануардан алынатын коллаген қаңқа — қазақстандық X-Matrix компаниясы шығаратын X-Graft ацеллюлярлы ксеногенді матриксі туралы болып отыр. Бұрын бұл материал негізінен күйік пен жараны емдеуге қолданылған. ҰҒОО дәрігерлері оны пластикалық операцияларға бейімдеп, өз әдістемесін әзірледі. Әдістеме Қазақстанның № 11199 пайдалы модельге патентімен қорғалған. Министрліктің айтуынша, әлемдік тәжірибеде тінді ұстап тұру үшін торлар мен биологиялық матрицалар қолданылады, бірақ олар өте қымбат.
«Бір мезгілде қалпына келтіру ісікті алып тастау мен кеудені қалпына келтіруді біріктіруге мүмкіндік береді», — деп түсіндірді ҰҒОО-ның тері және жұмсақ тін ісіктері, реконструктивті хирургия секторының аға ординаторы Бауыржан Әнапия.
2026 жылғы шілдеде матрикс медициналық бұйым ретінде мемлекеттік тіркеуден өтті. Енді оны ғылыми жобадан тыс қолдануға және елдің басқа клиникаларына енгізуге болады. Әзірге мұндай операциялар тек ҰҒОО-да жасалады. Алдағы уақытта дәрігерлер науқастарды бақылап, әдістің ұзақ мерзімді нәтижесі мен экономикалық тиімділігін бағаламақ. Операцияның құны және оның ТМККК немесе МӘМС аясында жасалатыны министрлікте нақтыланбады.
Әйелдер не білуі керек: Денсаулық сақтау министрлігінің деректеріне сәйкес, 40 пен 76 жас аралығындағы әйелдер сүт безі обырына маммографиялық скринингтен тегін өте алады. Скрининг екі жылда бір рет тіркелген емханада жүргізіледі. Министрлік скринингтің арқасында ауру ерте сатыда жиірек анықталатынын атап өтті.
Сүт безі обыры — Қазақстандағы әйелдер арасында ең көп таралған онкологиялық ауру. 2025 жылы 5 743 жаңа жағдай анықталды. Одан болатын өлім-жітім 100 мың әйелге шаққанда 16,6-дан 10,2-ге дейін төмендеді, министрлік мұны ұлттық скринингпен байланыстырады. 2026 жылдың тоғыз айында елде скрининг кезінде қатерлі ісік жағдайы 62%-ға көп анықталды.



